Harlingen, Elbing-tolregisters

illustratie Elbing-tolregisters
De Oostzeevaart bracht Holland veel welvaart. Met de import en export van goederen was heel wat geld gemoeid. Op bepaalde strategische plaatsen werd daarom tol geheven; een land langs de route naar de Oostzee wilde wel een graantje meepikken van al die rijkdom en op een strategische plaats werd alle doorgaande scheepvaart gecontroleerd.

Dat gebeurde ook bij Elbing, in 1358 mede-grondlegger van het Hanzeverbond. Evenals Danzig en Thorn was het een sinds 1454 onafhankelijk stadsstaatje in de bocht van Danzig onder de soevereiniteit van de koning van Polen.

Aan de hand van hoeveelheid en soort lading werd bepaald hoeveel tol er betaald moest worden. Van de heffingen werden nauwkeurige aantekeningen gemaakt die inzicht geven in het handelsverkeer tussen 1585 en 1700. Deze gegevens zijn gepubliceerd op de website van het Instituut voor Nederlandse Geschiedenis.

Uit de jaren 1585 tot 1600, 1601 tot 1625, 1653 tot 1655, en 1685 tot 1700 zijn de Nederlandse rekeningen overgenomen. Ik heb daaruit weer de rekeningen overgenomen die betrekking (lijken te) hebben op Harlingen. Door op de datum van een doorvaart te klikken krijg je verdere gegevens over de betreffende doorvaart. Door op een kapitein/bestemming/schip te klikken krijg je eventuele andere doorvaarten van dezelfde kapitein, naar dezelfde bestemming of van hetzelfde schip. Mogelijk komen dan ook andere plaatsen van herkomst tevoorschijn, waarop je ook weer kunt klikken.

De waarde van de lading en de tol die daarover betaald moest worden zijn aangegeven in Poolse florijnen (fl) en Pruisische reichstaler (rt), marken (m), groschen (gr), schilling (sch) en pfennig (pf). 1 Pruisische reichstaler was 4,5 mark. Een Pruisische reichstaler was ook 20 groschen, een groschen was 3 schilling en een schilling was 6 pfennig. Vergeleken met de huidige tientallige muntstelsels was het een nogal ondoorzichtig gebeuren. In het Pruisen van de beschreven periode werden ook nog eens verscheidene muntstelsels gebruikt die vaak per provincie verschilden.

- Gegevens uit bronnen worden zorgvuldig overgenomen, maar lees- en typfouten zijn onvermijdelijk.
- Gegevens die niet in de bron staan maar door mij zijn aangevuld op basis van andere bronnen of andere gegevens uit dezelfde bron, zijn voorzien van een *.
- Gegevens die door mij aangepast of geïnterpreteerd zijn, zijn zoveel mogelijk voorzien van een verduidelijkende toelichting tussen [ ].
- Bij het overnemen van eigennamen is de originele spelling gehandhaafd. Soms is echter te voorzien dat een kennelijke schrijf- of spelfout in de bron een probleem zal geven bij het zoeken naar een eigennaam of bij het maken van een alfabetische index. In zo'n geval is de juiste of meest voorkomende spelling van een eigennaam aangehouden, met toevoeging van een toelichting tussen [ ].
- Bij het overnemen van plaatsnamen, straatnamen en beroepen die in alfabetische indexen terecht komen is voor zover mogelijk de moderne spelling aangehouden, om het zoeken te vereenvoudigen. Mogelijk staat in een bron bijvoorbeeld Doccum, terwijl op deze website Dokkum staat. Zo wordt een glaesemaecker een glasmaker of glazenmaker. Die spelling is voor het doel van deze website (het ontsluiten van bronnen, niet het transcriberen van bronnen) niet belangrijk.


Deze gegevens zijn voor het laatst bijgewerkt op 2018-06-03 09:56:56.



datum kapitein herkomst bestemming schip
1585-08-26 Johansen, Dirk Medemblik
1586-04-25 Arendse, Hillebrand Medemblik Grijze Paard
1586-07-05 Johansen, Dirk Medemblik Tui
1586-10-25 Thijssen, Adrian Medemblik Vliegend Hart
1587-04-16 Lammers, Nanne Medemblik
1587-05-16 Peters, Johan Medemblik Zwarte Ruiter
1587-07-04 Schillinger, Cornelis Medemblik Bontekoe
1587-08-03 Hendriks, Claas Medemblik Gele Vink
1587-10-14 Albertse, Gert Medemblik Hoop
1594-04-25 Jacobs, Teunis Medemblik Amsterdam Rob
1594-04-25 Jansen bording, Jan Medemblik Amsterdam Bording
1594-06-11 Jansen bording, Jan Medemblik Amsterdam Bording
1594-06-20 Jansen bording, Peter Medemblik Amsterdam Bording
1594-06-21 Cornelissen, Andreas Medemblik Amsterdam Blauwe Duif
1594-06-24 Welles, Peter Medemblik Amsterdam
1594-07-07 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1594-08-20 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1594-10-19 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1594-10-27 Frederiks, Cornelis Medemblik Londen Kater
1596-04-18 Dirksen, Hendrik Medemblik Amsterdam Zwarte Raaf
1596-04-26 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1596-04-26 Gerrits, Claas Medemblik Amsterdam Visser
1596-04-26 Oltgers, Jan Medemblik Amsterdam S. Georgius
1596-06-14 Peters, Jacob Medemblik Amsterdam Jager
1596-07-16 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1596-09-11 Peters, Jacob Medemblik Amsterdam Jager
1596-09-12 Jansen bording, Jan Medemblik Amsterdam Strandloper
1596-09-26 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1596-09-26 Jacobs, Teunis Medemblik Amsterdam Rob
1596-10-10 Meeuws junior, Cornelis Medemblik Amsterdam S. Pancratius
1596-10-10 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1596-10-10 Jansen, Laurens Medemblik Amsterdam Pauw
1596-10-24 Dirksen, Cornelis Medemblik Londen Nachtegaal
1596-11-04 Peters, Reinert Medemblik Amsterdam Rood Hart
1597-04-23 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1597-05-02 Wolters, Peter Medemblik Amsterdam
1597-05-08 Jansen, Laurens Medemblik Londen Pauw
1597-05-10 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1597-05-11 Peters, Teunis Medemblik Hull Windhond
1597-05-13 Meeuws junior, Cornelis Medemblik Amsterdam S. Pancratius
1597-05-22 Dirksen, Hendrik Medemblik Amsterdam Zwarte Raaf
1597-06-20 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1597-06-20 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1597-06-23 Peters, Jacob Medemblik Amsterdam Jager
1597-07-01 Wolters, Peter Medemblik Amsterdam Blauwe Haan
1597-07-23 Meeuws junior, Cornelis Medemblik Amsterdam S. Pancratius
1597-08-08 Teunissen, Jan Medemblik Amsterdam Rood Hart
1597-08-18 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1597-09-17 Claassen, Willem Medemblik Amsterdam Engel
1597-10-01 Jansen bording, Jan Medemblik Amsterdam Bording
1597-10-02 Meeuws junior, Cornelis Medemblik Amsterdam S. Pancratius
1597-10-25 Meeuws senior, Cornelis Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1597-10-31 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1597-11-06 Teunissen, Jan Medemblik Amsterdam
1597-11-15 Frederiks, Cornelis Medemblik Amsterdam
1599-05-05 Pieters, Jacob Medemblik Amsterdam Jager
1599-07-24 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Haarlemmer Kerk
1599-11-08 Johansen, Simon Medemblik Londen Samson
1600-05-17 Claassen, Willem Medemblik Londen Engel
1600-06-26 Peters, Jacob Medemblik Londen Jager
1600-09-21 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1600-10-31 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1601-03-23 Claassen haan, Peter Medemblik Lubeck Zwarte Haan
1601-05-15 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1601-05-18 Gijssen, Simon Medemblik Londen Fortuna
1601-06-30 Frederiks, Cornelis Medemblik Amsterdam Kater
1601-07-12 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1601-08-13 Peters, Jacob Medemblik Amsterdam Jager
1601-09-14 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1601-10-22 Jacobs grint, Peter Medemblik Amsterdam Leopardus
1602-04-29 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1602-05-11 Adriaanse, Johan Medemblik Amsterdam Brouwerij
1602-05-23 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1602-08-29 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Rode Haan
1602-09-21 Adriaanse, Johan Medemblik Amsterdam
1602-09-21 Adriaanse, Johan Medemblik Amsterdam
1602-09-30 Claassen, Willem Medemblik Amsterdam
1602-10-08 Arendse, Cornelis Medemblik Amsterdam S. Petrus
1602-10-15 Peters, Jacob Medemblik Dantzig Jager
1603-04-17 Bording, Peter Medemblik Amsterdam S. Petrus
1603-06-01 Tenges, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Windhond
1603-06-28 Claassen, Thomas Medemblik Londen Oranjeboom
1603-07-14 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1603-07-16 Cornelissen, Andreas Medemblik Frankrijk
1603-08-05 Dirksen, Hendrik Medemblik Amsterdam Zweedse Jonkvrouw
1603-08-07 Dirksen, Jacob Medemblik Amsterdam Zwarte Raaf
1603-09-16 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1603-10-23 Peters, Jacob Medemblik Amsterdam Jager
1605-08-05 Bording, Peter Medemblik Amsterdam
1605-09-15 Peters grint, Peter Medemblik Hull Leopardus
1605-11-01 Cornelissen, Johan Medemblik Amsterdam S. Petrus
1607-03-14 Antonissen, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Windhond
1607-07-09 Cornelissen, Peter Medemblik Amsterdam Witte Windhond
1607-08-03 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1607-09-03 Cornelissen, Peter Medemblik Amsterdam Witte Windhond
1612-05-09 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1612-08-03 Peters, Johan Medemblik Amsterdam Zweedse Jonkvrouw
1612-08-10 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1612-11-05 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1615-04-25 Dirksen, Cornelis Medemblik Hull Zwarte Raaf
1615-05-08 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1615-07-08 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1615-09-09 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1615-11-13 Hillebrand, Cornelis Medemblik Hull S. Petrus
1616-04-19 Claassen haan, Peter Medemblik Hull Zwarte Haan
1616-06-13 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1616-08-10 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1616-10-22 Claassen haan, Peter Medemblik Amsterdam Zwarte Haan
1618-05-12 Arendse, Hendrik Medemblik Dantzig Nachtegaal
1618-06-21 Jansen, Claas Middelie Amsterdam Zwarte Raaf
1618-09-27 Jansen, Claas Middelie Amsterdam Zwarte Raaf
1618-11-03 Adriaanse, Tenne Medemblik Amsterdam Zwaan
1619-04-25 Adriaanse, Tenne Medemblik Amsterdam Zwaan
1619-07-12 Jacobs, Berend Middelie Amsterdam Ruiter
1620-04-27 Albertse, Claas Medemblik Amsterdam Twisker Kerk
1620-08-13 Jansen, Claas Middelie Amsterdam Zwarte Raaf
1620-08-24 Jansen, Dirk Medemblik Hull Kabeljauw
1623-06-17 Jansen, Claas Middelie Amsterdam Zwarte Raaf
1623-07-05 Gerrits, Severin Medemblik Amsterdam Jager
1654-08-03 Pieters blauwboer, Albert Medemblik Amsterdam Blauwe Boer
1654-09-09 Gerrits hertog, Claas Middelie Amsterdam Hertog
1655-09-14 Claassen, Thijs Medemblik Amsterdam Rode Haan
1655-10-19 Baerts, Gert Medemblik Amsterdam Hoop
1685-05-02 Reinders, Claas Medemblik Amsterdam Vrede
1696-08-16 Cornelissen, Floris Medemblik Amsterdam Jonkvrouw Anna
1697-04-18 Jansen buurman, Jacob Medemblik Rozenakker
1697-09-26 Ysbrands zwaluw, Peter Medemblik Oranjeboom
1697-10-04 Ysbrands zwaluw, Peter Medemblik Amsterdam Oranjeboom
1697-10-14 Jelles, Jelle Medemblik Benningbroek
1698-06-12 Brander, Willem Medemblik Amsterdam
1698-08-08 Krijgsman, Cornelis Medemblik Amsterdam S. Petrus
1698-10-22 Claassen plas, Dirk Middelburg Melkpot
1700-08-16 Zee, Peter Medemblik Amsterdam Jonkvrouw Cornelia