Harlingen, lantaarngeld 1814

illustratie lantaarngeld 1814
Al in 1678 werd in de gemeenteraad gesproken over de wenselijkheid van straatverlichting, naar aanleiding van het feit dat in Amsterdam de stad toen al verlicht was. Het bleef vanwege de grote financiële bezwaren helaas bij vrome wensen. Het zou nog 45 jaren duren voor de magistraat tot de conclusie kwam dat een langer uitstel onverantwoord was. Een commissie stelde vast dat voor de verlichting 225 houten lantaarns nodig waren, die op een afstand van 125 voet (plm. 37 meter) van elkaar geplaatst moesten worden. Ter dekking van de kosten werden belastingen voorgesteld. Hoewel een overgrote meerderheid van de gemeenteraad instemde met de plannen, kwam het ook toen, in 1723, opnieuw niet tot uitvoering en zou het tot september 1761 duren voor Harlingen echt 'in het licht' kwam.

In die maand brandden voor het eerst de 280 pitjes in de stad en tot half april werden ze iedere avond opnieuw aangestoken door het daarvoor in dienst genomen volk. Er waren weinig klachten en 25 jaar lang was iedereen tevreden, alleen werden de kosten steeds hoger. Er werd bezuinigd op de lonen en de lantaarns moesten per dag een half uur korter branden. Het gevolg was dat het aantal klachten sterk toenam en het personeel niet meer gemotiveerd was. Er werd gerommeld met de olie en het onderhoud en daardoor gingen veel lantaars vroeg uit of gaven geen licht omdat de glazen beroet waren. Het werk werd vervolgens aanbesteed in 1811, omdat de gemeente van alle sores af wilde. In de loop van dat jaar kwam de bewuste aannemer echter tot de conclusie dat hij niet zeker kon zijn van zijn geld, omdat het met het ophalen van de belasting helemaal mis ging. Tenslotte liet hij de verlichting niet meer ontsteken en zat Harlingen na 50 jaar opnieuw in het donker. Het duurde tot 1814 voor er weer licht kwam, maar met minder lantaarns om de kosten te drukken."

(Uit: "Oud Harlingen", elfde jaargang, pag. 18-19)

Op negen maart 1814 werd in de vroedschap van Harlingen (de toenmalige gemeenteraad) een voorstel aangenomen om bepaalde ingezetenen van Harlingen de 'kosten voor het branden der lantaarns' te laten dragen. De meest gegoede burgers moesten -naar draagkracht- een jaarlijks bedrag betalen, het zogenaamde lantaarngeld. Dit register noemt hun namen en het te betalen bedrag.

- Gegevens uit bronnen worden zorgvuldig overgenomen, maar lees- en typfouten zijn onvermijdelijk.
- Gegevens die niet in de bron staan maar door mij zijn aangevuld op basis van andere bronnen of andere gegevens uit dezelfde bron, zijn voorzien van een *.
- Gegevens die door mij aangepast of geïnterpreteerd zijn, zijn zoveel mogelijk voorzien van een verduidelijkende toelichting tussen [ ].
- Bij het overnemen van eigennamen is de originele spelling gehandhaafd. Soms is echter te voorzien dat een kennelijke schrijf- of spelfout in de bron een probleem zal geven bij het zoeken naar een eigennaam of bij het maken van een alfabetische index. In zo'n geval is de juiste of meest voorkomende spelling van een eigennaam aangehouden, met toevoeging van een toelichting tussen [ ].
- Bij het overnemen van plaatsnamen, straatnamen en beroepen die in alfabetische indexen terecht komen is voor zover mogelijk de moderne spelling aangehouden, om het zoeken te vereenvoudigen. Mogelijk staat in een bron bijvoorbeeld Doccum, terwijl op deze website Dokkum staat. Zo wordt een glaesemaecker een glasmaker of glazenmaker. Die spelling is voor het doel van deze website (het ontsluiten van bronnen, niet het transcriberen van bronnen) niet belangrijk.


Deze gegevens zijn voor het laatst bijgewerkt op 2018-06-03 09:56:57.



  voornaam   familienaam bedrag (gulden)
wed Andries Wijbes 1
M van Vliet 1
Broer w Blom 1
D Houtman 1
wed Christ Lourens 1
Fedde Bleeker 1
wed Pieter Hessels 1
Jacob Smith 1
M Driso 1
Jan d van Weerd 1
wed Bouwe Dirks 1
Salomon Blauw 1
Marijke Stoef 1
Douwe h Reidsma 1
Dirk h van Vliet 1
Jan f Dijkman 1
wed J de Jong 1
H g Postma 1
Siebe Frieseman 1
Hemmes van der Meulen 1
J h Gonggrijp 1
E Ackeringa 1
D Trompetter 1
Johs jac Brouwer 1
Salomons 1
Eeltje Abes 1
Jacob Bartels 1
H Luxemburg 1
J h de Boer 1
Broer Romkes 1
Eeltje Cornelis 1
Cornelis Martens 1
Johannes Mulder 1
wed C van der Straaten 1
Jurjen van der Wal 1
Rein Dhamen 1
Jurjen van Deulen 1
Daniel johs Stram 1
Folkert Johannes 1
Anne Martens 1
Siebe Swart 1
wed D Gautier 1
Douwe Claasen 1
Jan ij Faber 1
wed Jacob Doedes 1
P Valderpoort 1
Dirk b de Vries 1
Geert a Hamstra 1
Johs Hassenberg 1
Jan martens van der Meij 1
wed B van Beemen 1
H van Beemen 1
Louw j Balk 1
T n Schattenberg 1
wed C Zijlstra 1
A c Zijlstra 1
Johs Gebel 1
Samuel jacob Blog 1
Jan Martinus 1
Anth b de Vries 1
wed M van der Meij 1
wed Thomas Leenderts 1
Jan w Vettevogel 1
F van der Stel 1
A van Beemen 1
wed Rein Kronenburg 1
P Kallenborn 1
Romke j Bakker 1
Gerrit g Postma 1
wed Freerk Eijses 1
E Tadema 1
E Bijlsma 1
Jan van der Vleugel 1
P van Klaveren 1
Berend johs Wielinga 1
wed Tjeerd Roelofs 1
P Jansen 1
P Gelinde 1
W Zondervan 1
H b Komst 1
Johs Meijer 1
T Westerhuis 1
A Delgrosso 1
Johs Hanekamp 1
J b van der Brugmeijer 1
wed C Duman 1
T Meintes 1
G Rikkers 1
Kladder 1
H b Cohen 1
J j Park 1
A van Hoek 1
G b Overberg 1
wed P d Galama 1
wed G Lemke 1
Romke Butter 1
wed Claas Swart 1
Andries Willems 1
J Hanekamp 1
Johs a Hogenburg 1
Gerrit g de Jong 1
Abel p van der Hout 1
P Pietersen 1
H k Bakker 1
H Enninga 1
Rinnert johs Zijlstra 1
S j Reidmaker 1
Folkert j Park 1
D van der Veer wed 1
W Burgerhoff 1
Auke Meinderts 1
S b van Hardenburg 1
Jacob Jacobi 1
Jan Alexander 1
Hendrik b Jans 1
S Kootstra 1
Jan piers van Arum 1
Andele j Dreijer 1
Jentje van Ruiten 1
Willem wilhelmus van Kartel 1
B Oorthuis 1
Adam Hoek 1
Ch c Voordewind 1
J h Kuipers 1
P Lanting 1
Sipke j Hiemstra 1
B Omans 1
H Nolmans 1
Lammert b Gelding 1
Jan van Dongen 1
Cornelis van Beemen 1
L van Dijkman 1
A a Meijer 1
F Schuman 1
Servaas van Beemen 1
Joost w Bergsma 1
Gerrit de Mol 1
Cornelis b Zoete 1
H de Vries 1
B Westerhoff 1
Dirk Faber 1
Cornelis Beidschat 1
S van Hettinga 1
wed Frans Jacobs 1
Cornelis van der Hoef 1
Geert jans Brouwer 1
Douwe de Roos 1
Jacobus de Roos 1
Douwe van der Woude 1
Klaas d Molenaar 1
Hendrik de Wit 1
Willem l Bonnema 1
wed J Beidschat 1
H Schuur 1
Roelof r Postma 1
Jurjen van der Stok 1
Atze l Bakker 1
Anth b Westerhoff 1
Sjouke Rootje 1
Gepke w Holthoff 1
Harmen Gortmans 1
Jan Dijkstra 1
Jacob t Spanjer 1
Jacob Riet 1
Jan j Pannebakker 1
Sijtze Martens 1
Jacobus van Keulen 1
wed G de Beer 1
E e Wijga 1
Jan j Faber 1
Cornelis Monsma 1
Sake Wierds 1
Johs Beuker 1
Pieter Cornelis 1
N r Tuininga 1
Kl p Kuiper 1
Bouwe Harmens 1
L Robijns 1
Jouke de Boer 1
Pieter s Brouwer 1
Anske f Hallinga 1
W r Kleinvogel 1
H Ackerman 1
J Gonggrijp 1
Johs van der Meulen 1
Rients van der Meulen 1
Ulbe de Vries 1
Alb t Boonstra 1
A ter Deus 1
Jan Lodewijks 1
J van der Linde 1
J j Burggraaf 1
Jan Groen 1
Sake b Dijkstra 1
Doekle Vinia 1
Harm j Smit 1
Aijke Entes 1
Bastiaan Hoek 1
Rimmert Ruurds 1
wed H Lieuwma 1
wed Johs de Lange 1
Cornelis de Boer 1
wed Jan Grote 1
H van Varel 1
ds Johs van Assen 2
Hendrik Meijer 2
N de Vries 2
W b Blom 2
wed J Trompetter 2
Pieter Butter 2
T de Beer 2
Dublinga 2
Janke IJsenbeek 2
Johs van Beemen 2
Aafke Hibma 2
G c Leers 2
wed Nauta 2
juff Herbig 2
Willem Bartels 2
Jan h Brouwer 2
M Schrage 2
H Tamboer 2
Klaas morits Klundert 2
Susanna Andries 2
J j Horreus 2
J Feersma 2
M Vellinga 2
B Bos 2
wed L van der Zee 2
Geert Roelofs 2
J Westra 2
wed Johs Bensonides 2
J a Werndlij 2
wed G Andrae 2
G van Danswijk 2
Sijbren b de Vries 2
Berend Braameijer 2
Michiel Jacobs 2
J w Faber 2
P c Metzelaar 2
Wiebe Wagenaar 2
Johs Numan 2
Cornelis Teewes 2
Jelke t de Jong 2
Hendrik b van der Werff 2
Sijmon j van Loon 2
Reinder Zwart 2
Jacob ij Wijga 2
Sijmon h Molenaar 2
Bonne h Brouwer 2
Wijger h Brouwer 2
Bauke de Beer 2
Jacob Kerkhoven 2
Jan Kamerling 2
Jan Kiel 2
B Arink 2
wed D Sichman 2
Claas de Vries 2
M Radsma 2
Johs Gorter 2
Hinne Sijtzes 2
Lijkle de Boer 2
Rienk d van der Meulen 2
Sikke Wijnalda 2
J g de Boer 2
D van der Weij 2
Gijsbert de Boer 2
Jenske de Jong 2
F Feersma 2
wed H Gonggrijp 2
K Overdijk 2
wed Kamsma 2
H Welboren 2
S j Swart 2
Johs m Godhelp 2
Johs m Boomsma 2
Popkje Wiersma 2
Sake Blok 2
L c van Goch 2
wed S van der Leij 2
B Beerendsen 2
Jan Keijser 2
Medendorp 2
Jan Dijkstra 2
F Lieuwsma 2
wed G Fontein 2
H Gastrik 2
M van Messel 2
Jacobus Kerkhoven 2
S Teijema 2
E Oosterbaan 2
Jan van Eeken 2
wed Bouwe Jacobs 2
C de Vos 2
H Siebrensma 2
J Spiers 2
IJ s de Groot 2
Jan h Kamp 2
Jurjen ij Tuinstra 2
J Jacobi 2
H j Kuipers 2
F Fluks 2
wed H Prins 2
C Schaafsma 2
Rinse Seba 2
Douwe Steenstra 2
wed C p Metselaar 2
D w Visser 2
Hotske Jans 2
Klaas Wierds 2
Bouwe Schiere 2
Cornelis j Zwart 2
Schelte t Blok 2
Samuel s de Jong 2
H j Smith 2
F Miedema 2
Teunis w de Vries 2
Sipke Fokkes 2
P j van Ruiter 2
wed G Arjens 2
Rinke s Hunia 2
Egbert a de Wilde 2
Marten Visser 2
wed Pieter Willems 2
D van Hettinga 2
Hette Kootstra 2
Hielke m Wiersma 2
G Keil 2
J a visser Bender 2
H Leijenaar 2
Jappe r van der Veer 2
Dirk h de Vries 2
wed J p Hannema 2
P Greijdanus 2
wed R Meints 2
wed T Hiddema 2
Hartman Sijbrens 2
wed P Lensius 2
W Brugmeijer 2
A Terwocht 2
Jan Huidekoper 2
Ruurd Tuininga 2
H r Snijder 2
K van Wielen 2
Klaas Norel 2
Geert j Panjer 2
Johs Leenderts 2
A Oostendorp 2
Johs van der Heijde 2
A Foekens 2
Wiebe Schoonhoven 2
Sipke Schoonbergen 2
D p Heslinga 2
Jan Nak 2
Age h Bakker 2
wed H Mulder 2
P j Coulbaut 2
wed J f Posthuma 2
wed B Boomsma 2
Foppe c de Vries 2
W d Blom 2
M Kroon 2
Betting a de Boer 2
J Langeloo 2
Marten d de Groot 2
H w Overmeer 2
F ij Duininga 2
A Vogelzang 2
Swerus Coersen 2
wed Brand Jans 2
Johs b de Vries 2
C van der Veer 2
wed Paulus Allards 2
K Hoffius 2
Johs Hendriks 2
Jan Meijer 2
Catharina Klein 2
Hessel Zijtzes 2
H g Vellinga 2
Witze Heinse 2
F a Zeldenrijk 2
wed H de Wind 2
Levij Alexander 2
Jacob Levij 2
wed H Merkelbach 2
Claas h de Vries 2
W Feddema 2
G Hartman 2
A Dekker 2
H Rinkes 2
P Winkelhaak 2
Allart h van der Zee 2
Haaijtze Jorrits 2
Weltje Galama 2
Pieter p de Jong 2
de Klerk 2
Bote Tuininga 2
Roguette 2
Wijbren c de Vries 2
Johs Kerkhoven 2
Arjen a de Vries 2
G van Themmen 2
Johs Broodkorf 2
C Smits 2
H Loots 2
Th Smith 2
H Helmer 2
S Stephanij 2
Christ de Haas 2
wed Tetrode 2
Gosse a Schipper 2
wed A Bolhuis 2
E Lindeboom 2
H ter Mos 2
Aldert Gerrits 2
F de Langeloo 2
Johs Visser 2
Arnoldus Bisschop 2
Olphert s Duiker 2
Bouke f de Boer 2
C Veenstra 2
G Hunsveld 2
S Willekes 2
Marten Jans 2
S Beidschat 2
Jan Thomas 2
P Tetrode 2
vrouw Spellekers 2
B Huisker 2
D Bleeker 2
wed Sikke Bleeker 2
Douwe b van der Werff 2
Lammert Bleeker 2
H Deurnat 2
M van der Veen 3
Johs w Vettevogel 3
Jan Galama 3
D Boomsma 3
J j Hilwerda 3
S Spannenburg 3
T Houtsma 3
Johs Agema 3
Hubert Jans 3
P van der Veen 3
Cornelis Jonker 3
S e Wiarda 3
B Fontein 3
C w Bakker 3
B Rodenhuis 3
P Popta 3
wed J d Zeijlmaker 3
J Rodenhuis 3
Leendert Buisman 3
W p Nauta 3
M van der Plaats 3
H w c Zijlstra 3
Hijlke jarigs de Boer 3
P Minnema 3
wed dr G Stinstra 3
S Miedema 3
M Houttuin 3
Bronkhorst 3
J e Bouwknegt 3
G Ackeringa 3
A Rasschen 3
wed J e Radsma 3
C van Loon 3
J c Metzlar 3
H Poort 3
wed Toussaint 3
Tierens 3
Jacob van Slooten 3
erven Westendorp 3
M Ouendag 3
Jan l van der Veen 3
Johs Rinsma 3
Johs Norel 3
H Winter 3
Hoeffler 3
wed J Cromwel 3
Johs Proosterbeek 3
G Rinkes 3
A Tadema 3
M Pettinga 3
C van Assen 3
J van der Weijde 3
Leendert Albada 3
Y s de Groot 3
Y de Ruiter 3
J Zuiderman 3
S van der Hoeven 3
Gerrit j Veenstra 3
Albert van Eeken 3
S de Haan 3
wed T van Benthem 3
T van Sloten 3
R Peijzel 3
Jetze Boomsma 3
B f van der Zee 3
H Beekman 3
Klaas IJsenbeek 3
A Binksma 3
S Wijma 3
H Houtsma 3
Jelle j van der Wal 3
C Lautenbach 3
J Bettels 3
G Hingst 3
J w Petreus 3
Jan Poelstra 3
D Boterweg 3
Jacob de Bruin 3
G Telsemeijer 3
Broer IJemes 3
D Buisman 3
Jan a Bakker 3
C Heinser 3
F Hoekstra 3
Werkhoven 3
wed Johs Homburg 3
dr Daum 3
N Schenkius 3
wed Moensch 3
W Vettevogel 3
A van Steenderen 3
wed C de Groot 3
Dirk de Boer 3
Vervaten 3
J Cats 3
Wopke d van der Stel 3
Cornelis b van der Meer 3
W Hilarius 3
Roelof van Dijk 3
G ter Heijde 3
P van Esta 3
A Schouten 3
W s Houtsma 3
Dirk Jager 3
S Spannenburg 3
Jan c Reidsma 3
A de Ruiter 3
P Rikkers 3
Klaas Koster 3
J h Olinjus 3
Willem d Jager 3
Klaas Soete 3
Jacob de Boer 3
R van der Veen 3
H Homeulen 3
R de Groot 3
S Schuurman 3
B Agema 3
F de Haas 3
Bernardus Witte 3
M Vink 3
D h van Dorpen 3
A de Haas 3
H Stroband 3
A van Ringh 3
J Posthuma 3
S Posthuma 3
T j Vellinga 3
M Radsma 3
wed S Tjallingii 4
D Siersma 4
J a van der Werff 4
IJ Hoornstra 4
S Tjallingii 4
Sipke Houtsma 4
H ij van Rees 4
P de Boer 4
Th van Slooten 4
S p Wiarda 4
G Piekinga 4
R Miedema 4
A Bolman 4
D van der Hout 4
P Huidekoper 4
D j Fremeaux 4
T Tjallingii 4
H Winnekers 4
D Nieubuur 4
wed D e Hingst 4
Pheiffer 4
H a Bauer 4
H a Peaux 4
C d Zijlstra 4
D Oolgaard 4
Dirk Fontein pz 5
IJpe Rodenhuis 5
wed H van Schouwenburg 5
W Ruitinga 5
Sjoerd s Wijma 5
Jacobus Hannema 5
Jan l Faber 5
Johs Pottinga 5
K Blok 5
Determeijer & comp 5
Jan Schiere 5
Jan IJsenbeek 5
Jacob Hanekuik 5
F w Leemkoel 5
C Mollema 5
wed S Hannema 5
W Harmens 5
P Deketh 5
A Mentes 5
T Plantinga 5
G Pettinga 5
F f van Esta 5
Jan w Houtsma 5
A j Conradi 5
G a Herklotz 5
P Rodenhuis 6
F Fontein 6
S IJsenbeek 6
H Hanekuik 6
A r van Dalsen 6
S Popta 6
P Hanekuik 6
H j Westra 6
J n Kusjes 6
J a van der Straaten 6
A r de Roock 6
wed F Tjallingii 6
J Wildschut 6
W s van Noten 6
S Hingst 6
Jan Hannema 6
D c Zijlstra 6
G Stinstra 6
Jacob Roorda 6
C l van Beijma 6
T Paludanus 6
Jan Fontein 6
W Hanekuik 6